Yo pa klase ou byen: yo deziyen ou kòm yon kontraktè
Si ou panse patwon ou te rele ou “kontraktè endepandan” pou evite peye salè oswa benefis yo, ou ka gen dwa. Kòmanse pa sove dosye peman ou yo, epi [jwenn yon match pou yon konsiltasyon gratis](/get-matched/) ak yon avoka ki gen lisans nan domèn travay atravè WorkRightMatch, yon sèvis gratis pou fè match ak avoka epi bay enfòmasyon edikatif.
Kisa ou ka fè touswit
Si ou pa fin sèten si yo klase ou byen, pa panse n al panike. Gen etap ou ka pran jodi a ki ka ede pwoteje dwa ou yo epi ede yon avoka konprann sitiyasyon ou.
- Sove pey-slip ou yo, fakti ou yo, orè yo, tèks yo, imèl yo, epi nenpòt kontra ou te siyen.
- Ekri kijan travay la te mache an reyalite: kiyès ki fikse lè ou, kiyès ki te anseye/forme ou, kiyès ki te di ou kisa pou fè, epi si ou te ka travay pou lòt moun tou.
- Kenbe tras sou tan ou pa te peye, lè siplemantè ou yo, depans travay yo, ak nenpòt dediksyon.
- Pa devine sa ki di nan lwa a. Delè yo ka kout, epi yo varye selon eta a ak kalite reklamasyon an, kidonk konfime orè yo ak yon avoka ki gen lisans.
WorkRightMatch se pa yon biwo avoka, epi se pa avoka pa w. Nou bay enfòmasyon edikatif jeneral epi nou ofri yon fason gratis pou w jwenn yon match ak yon avoka endepandan ki gen lisans nan domèn travay ki ka revize sitiyasyon espesifik ou.
Kisa sa vle di lè yo pa klase moun byen (misclassification)
Lè yo rele ou “kontraktè endepandan”, sa pa vle di otomatikman se vre. Pafwa patwon yo bay travayè yo etikèt kontraktè, menm lè lwa a ta ka konsidere yo kòm anplwaye.
Poukisa sa enpòtan? Anplwaye yo ka jwenn pwoteksyon enpòtan ke kontraktè yo souvan pa jwenn, tankou salè minimòm, lè siplemantè, benefis chomaj, kouvèti konpansasyon travayè yo, pwoteksyon kont diskriminasyon nan anpil sitiyasyon, dwa pou pran konje pwoteje nan kèk ka, ak pwoteksyon sou taks salè yo.
Tès legal la pa menm nan tout eta ni pou tout kalite reklamasyon. Gen diferan ajans ak diferan lwa ki ka itilize diferan règ. An jeneral, kesyon reyèl la se: konbyen konpayi an te kontwole travay ou, epi èske ou te vrèman ap fè biznis pa w.
Travay “a volontè” (at-will) se default la Ozetazini, men patwon yo toujou pa ka inyore lwa sou salè yo ni klase travayè yo mal pou evite obligasyon legal. Pou plis detay, ou ka vizite dwa ou oswa li plis nan gid nou yo.
Siy avètisman komen ki montre ou ta ka aktyèlman yon anplwaye
Pa gen yon sèl faktè ki deside tout bagay, men men kèk siy komen kote yon travayè yo rele “kontraktè” ta ka an reyalite yon anplwaye:
- Konpayi an fikse orè ou oswa li mande ou mande pèmisyon pou w pran tan lib.
- Yon manadjè sipèvize travay ou byen sere oswa li di ou egzakteman kijan pou w fè travay la.
- Konpayi an anseye/forme ou tankou manm ekip anplwaye.
- Ou itilize zouti, ekipman, inifòm, oswa sistèm konpayi an.
- Ou travay sitou oswa sèlman pou yon sèl konpayi.
- Yo peye ou pa èdtan, pa chanjman (shift), oswa pa semèn olye pou w peye w pa pwojè.
- Travay ou fè a se yon pati regilye nan biznis prensipal konpayi an.
- Ou pa ka voye yon lòt moun lib pou fè travay la pou ou.
- Konpayi an ranbouse kèk depans, oswa ou peye depans travay ou yo ki anplwaye yo nòmalman pa ta peye.
Gen kèk travayè yo di, “Ou siyen yon kontra, kidonk ou se kontraktè.” Sa pa toujou ase. Sa ki pi enpòtan souvan se relasyon travay la an reyalite, pa sèlman etikèt ki sou papye a.
Pwoblèm sa a rive anpil nan livrezon, konstriksyon, netwayaj, swen lakay, transpò kamyon, restoran, salon, depo, travay sou platfòm tankou aplikasyon, ak lòt travay ki souvan pa peye twòp. Si Anglè se pa lang manman ou, oswa si ou fèk Ozetazini, ou toujou ka gen dwa nan travay. Nan anpil sitiyasyon, pwoteksyon nan travay aplike kèlkeswa estati imigrasyon an. Aprann plis nan dwa nan travay pou travayè imigran ak dwa pou travayè ki pa jwenn bon salè.
Poukisa yo pa klase moun byen ka fè ou pèdi lajan
Misclassification ka afekte plis pase sèlman tit travay ou. Li ka chanje fason yo peye ou ak ki pwoteksyon ou resevwa.
Ou ka pèdi lajan si patwon an pa t peye salè minimòm oswa lè siplemantè, li te fè ou travay san w pa t kontabilize èdtan yo, li te deplase depans biznis yo sou ou, oswa li te fè dediksyon ki pa legal. Gen kèk travayè tou ki manke pwoteksyon pou repo oswa pou manje (meal or rest breaks), asirans chomaj, oswa kouvèti konpansasyon travayè yo, selon eta a ak kalite reklamasyon an.
Misclassification ka fè lòt pwoblèm nan travay yo pi difisil pou moun remake. Yon travayè yo mete etikèt kontraktè ka toujou sibi revanj (retaliation), diskriminasyon, arasman, oswa pwoblèm pou yo renonse travay li mal (wrongful termination), selon verite yo ak lwa ki enplike yo. Si yo te revoke ou apre ou fin leve enkyetid, sa ka enpòtan tou.
Paske reklamasyon sa yo ka sipèpoze, li ka itil pou w pale ak yon avoka ki okipe pwoblèm salè ak travay. Anpil avoka travay yo travay sou “contingency”, sa vle di yo ka sèlman jwenn peman si ou rekipere lajan; epi souvan yo ofri yon konsiltasyon gratis. WorkRightMatch gratis pou travayè, epi avoka ki matche yo peye yon frè fiks pou resevwa demann yo. Nenpòt frè avoka yo dakò dirèkteman ant ou ak avoka a. Ou kapab li tou kijan peman pou lè siplemantè a mache ak travay san yo pa peye pou lè yo (off-the-clock work).
Kijan pou pwoteje tèt ou anvan ou pale ak yon avoka
Eseye kenbe yon ti kalandriye ki senp sou sa ki rive. Mete ladan l lè ou te kòmanse, kijan yo peye ou, ki fonksyon/devoir ou te genyen, kiyès ki t ap sipèvize ou, konbyen èdtan ou te travay, epi ki lè pwoblèm yo te kòmanse.
Atik ki ka itil yo ka gen ladan:
- Dosye peman, dosye depo dirèk, ak fòm taks tankou 1099s oswa W-2s
- Orè travay ak dosye tan
- Mesaj tèks, imèl, ak mesaj sou aplikasyon manadjè yo
- Règleman ekri, materyèl fòmasyon, oswa dokiman fòmasyon (onboarding)
- Resi pou gaz, founiti, zouti, inifòm, oswa lòt depans travay
- Nòt sou nenpòt plent ou te fè ak fason konpayi an te reponn
Pa tann twò lontan. Delè pou depoze reklamasyon sou salè, plent bay ajans, ak pwosè varye selon eta a ak kalite reklamasyon an, epi kèk ka kout tankou 180 days. Yon avoka ki gen lisans ka ede w konprann ki delè ki ka aplike pou sitiyasyon ou.
Si ou vle èd pou konprann opsyon ou yo, jwenn yon match pou yon konsiltasyon gratis ak yon avoka endepandan nan domèn travay. Ou kapab li tou gid nou an sou yo pa klase ou byen kòm kontraktè epi itilize fèy travay (worksheet) pou vòl salè.
Kijan WorkRightMatch ka ede
WorkRightMatch se yon sèvis gratis pou fè match avoka ak bay enfòmasyon edikatif pou travayè Ozetazini. Nou pa yon biwo avoka, epi pa avoka pa w. Nou pa bay konsèy legal, epi itilize sit nou an pa kreye yon relasyon avoka-a-kliyan.
Si ou mande èd, nou ka matche ou ak yon avoka endepandan ki gen lisans pou yon konsiltasyon gratis. Avoka sa a ka di ou si verite pa w yo ka sipòte yon reklamasyon, ki delè ki ka enpòtan, epi ki pwochen etap ki ka fè sans.
Si ou santi w akable, ou pa oblije rezoud sa poukont ou. Kòmanse ak yon etap senp: jwenn yon match oswa aprann plis sou kijan sa mache.
Si patwon ou te trete ou tankou yon anplwaye men li te rele ou kontraktè, etikèt sa a ka mal. Sove dosye ou yo, aji vit paske delè yo varye, epi sèvi ak WorkRightMatch pou w jwenn yon match pou yon konsiltasyon gratis ak yon avoka ki gen lisans nan domèn travay.